|
|
Esneklik Çalışmalarının Olumlu Etkileri
Esneklik çalışmalarının insan bünyesi üzerinde, biyolojik, psikolojik ve sosyolojik açıdan sayısız faydaları vardır.
Esneklik çalışmaları vücut, zekâ ve benliği birleştirir. Bu çalışmaların yoğun bir şekilde yer aldığı (yogo, teakwondo vb.) branşlar, insan vücudunu zekâyı ve benliği en etkili bir şekilde geliştiren ve bu üç unsuru birbiriyle birleştiren egzersiz felsefelerinden oluşmuştur.
Stres; insan vücudunun fizyolojik, sosyolojik ve psikolojik ihtiyaçlarının karşılanmaması durumunda oluşan baskı halidir. Günümüzde insan ihtiyaçlarının türleri ve düzeyleri oldukça farklılaşmıştır. Bu ihtiyaçların karşılanması ise günümüz toplumlarının en büyük problemlerini oluşturmaktadır.
Günümüzde birçok bilim adamı, egzersizin ve hareket etmenin stresten korunmak açısından oldukça önemli olduğu konusunda birleşmektedir. Terapi egzersizleri olarak nitelendirilebilen bu uygulamaların önemli bir kısmını esnetme ve germe egzersizleri doldurmaktır.
Esneklik çalışmalarının en önemli faydalarından birisi de kasların gevşetilmesinde etkili oluşudur. Kasların normal sınırlarının üzerindeki kasılmaları, bir takım olumsuzlukları beraberinde getirir. Örneğin; kan basıncında artış, daha fazla enerji harcaması, kan dolaşımının bozulması ve bunu sonucu olarak oksijen ve gerekli besin maddelerinin vücuttan uzaklaştırılamaması vb. gibi. Bunun sonucunda ise vücut yorgun düşecek ve kaslarda çeşitli ağrılar oluşacaktır.
Çeşitli nedenlerle oluşabilen ve normal sınırların ötesinde kasılı bulunan kasların gevşetilmesinde en etkili yöntem germen egzersizleridir.
Esneklik çalışmalarının bir diğer yararı manevi duyguların gelişmesine yardımcı olmasıdır. Çünkü kişi esneklik çalışması yaparken kendisini çok iyi dinlemeli, yorulmamalı ve kontrol altında tutabilmelidir. Diğer taraftan esneklik çalışmaları her yerde ve her zaman rahatlıkla uygulanabilir.
Esneklik çalışmaları ya da herhangi bir egzersiz, kişinin kendi yeteneklerini anlamasına ve bu yeteneklerinin sınırlarını hissetmesine yardımcı olur. Örneğin; birçok insan spagat oturuş yapamaz ya da uzun oturuşta iken dizlerini bükmeden elleriyle ayak parmak uçlarına dokunamazlar.
Sırt ağrıları modern toplumların karşılaştıkları en büyük rahatsızlıklardan birisidir. Bu nedenle birçok hasta sırt ağrılarından dolayı çeşitli merkezlerde tedavi görmektedir. Bu ağrıların temel nedeni sırt kaslarının güçsüz halde bulunmaları, vücut duruş (postür) zayıflıkları ve simetri bozukluklarıdır.
Gönümüzde sağlıklı olma çabası ve fiziksel uygunluğun sağlanması, bütün insanların temel amacı olmuştur. Bu amacın gerçekleştirilmesi ise yeterli ve dengeli beslenme ile birlikte düzenli egzersiz yapmaktan geçer. İyi bir postür ve vücut simetrisi için planlı ve düzenli bir egzersiz programı gerekmektedir. Bu program fiziksel uygunluğu geliştirmeye yönelik olmalıdır. Fiziksel uygunluğu gelişen bireyin, estetik ve kuvveti iyi düzeyde, kalp dolaşım sistemi dayanıklılığı ve vücut kompozisyonu gelişmiş demektir.
Corbin ve Noble (1998) yaptıkları araştırmalarında iyi vücut simetrisi ile esneklik çalışmaları arasında büyük bir ilişki olduğunu belirtmektedirler. Tek taraflı çalışmalar sonucunda kuvvetlenen kas simetriyi sağlayan antagonist kasın geliştirilmemesi anlamını taşır. Böyle bir durum vücudun kuvvetli olan tarafa doğru yönelmesi sonucunu doğuracaktır.
Postür zayıflıklarını gidermenin iki temel yolu vardır. Bunlardan ilki, her iki taraftaki kasları eşit seviyede güçlendirmek, ikincisi ise, kuvvetli kası esneterek vücut simetrisini sağlamaktadır. İdeali ise her ikisini de dengede tutmaktır.
Günümüzde teknolojik gelişmeler sonunda insanoğlu daha az çalışır duruma gelmiş ve bunun sonucunda ise teknolojik hastalıklar adını verebileceğimiz rahatsızlıklar meydana gelmiştir. Bu yaşam tarzı bazı kasların güçsüz kalmasına ya da kasılmalarına neden olmuştur. Bu zayıf ya da kısalmış kaslar ise vücut simetrisini bozmaktadır. Bu kasların gevşetilmesi, güçlendirilmesi ve uzatılması ise düzenli bir esneklik çalışmasını gerektirir.
Düzenli esnekli çalışmaları kaslarda oluşan ağrıların engellenmesinde oldukça etkilidir. Yapılan birçok araştırma sonuçları, statik esnetmelerin kas ağrılarının önlenmesinde önemli roller üstlendiğini göstermektedir. Kassal çalışmalarla ilgili olarak iki tip ağrıdan söz edilebilir. Bunlardan ilki, egzersiz anında ya da egzersiz bitiminden sonra ortaya çıkan ağrılar, ikincisi ise, egzersiz bitiminden en az yirmi dört-yirmi sekiz saat sonra ortaya çıkan ağrılardır.
Çeşitli görüş farklılıkları olmakla birlikte, araştırmacıların büyük bir çoğunluğu bu iki tip ağrının esneklik çalışmalarıyla engellenebileceğini belirtmektedir. Bilindiği gibi egzersiz anında ortaya çıkabilen kramp germe uygulaması sonucunda tamamen ortadan kaldırılabilmektedir. Yapılan elektromiografik incelemeler sonucunda statik esnetmelerin, genel ve lokal kas ağrılarını giderdiği belirlenmiştir.
Bütün sportif ve bedensel faaliyetler belirli bir süre ısınma egzersizlerini gerektirir. Bu dönemin genel amacı; organizmayı yüklenmelere hazır hale getirmektir. Isınma egzersizlerinin önemli bir kısmını ise germe egzersizleri oluşturmaktadır. Isınma ve esnetme çalışmalarının yapıldığı devrelerde uygulanan hareketler bir spor branşında yer alan temel sportif beceriler içerir. Bu becerilerin ısınma ve esneklik çalışmaları içinde defalarca uygulanması, sportif becerilerin de geliştirilmesini sağlar.
Esneklik çalışmalarının sportif becerilerin geliştirilmesi üzerindeki diğer olumlu etkisi de biyomekaniksel açıdan önemli bilgiler sağlamasıdır. Örneğin; esneklik çalışmaları sonucunda bir eklemin hareket kabiliyetinin artırılması, cismin daha uzağa atılabilmesi, cisme ya da rakibe uygulanacak gücün daha fazla olmasını sağlar. Çünkü esnetilebilen bir kas esnetilemeyen bir kasa oranla daha büyük bir kasılma meydana getirir.
Esnekliğin geliştirilmesi amacıyla uygulanan germe egzersizler kaslarda meydana getireceği uzunluktan dolayı sakatlıkların önlenmesinde önemli rol oynar. Eklemlerin geniş açıdan hareket edebilmesi sakatlıklar açısından çoğu zaman bir avantaj sağlar. Çünkü sportif müsabakalarda anında kasların ya da eklemlerin aşırı derecede gerildiği durumlar oldukça fazladır. Bu gibi durumlarda yeterince esneyebilen kas ya da eklem bağları kendi bütünlüğünü daha iyi koruyabilecektir. Diğer taraftan bazı spor branşlarındaki beceriler eklem ya da kas gruplarının aşırı derecede gerilmelerine yol açmaktadır. Örneğin, jimnastikte kolların, bacakların ve vücudun normal sınırların ötesinde hareket etmeye zorladıkları birçok hareket vardır. Bu durumlarda yeterince esnek bir yapı, sakatlıkların önlenmesinde en önemli rolü oynar.
Esneklik çalışmaları sonucunda elde edilen birçok olumlu gelişme kişiye sportif olaya katılma konusunda gerekli motivasyonu sağlar. Sakatlıklardan korunma sayesinde egzersizlere sakatlık oluşumu korkusunda uzak bir şekilde katılmayı sağlar. Ayrıca düzgün bir postürün ve fiziksel uygunluğun sağlanması sonucunda kişi kendini fizyolojik, sosyolojik ve psikolojik olarak daha rahat hisseder.
Bu Makale 918 Kere Okundu.