AEROBİK DAYANIKLILIK

 

              Aerobik dayanıklılıktan ilk bahseden A.V. HİLL adında bir İngiliz Fizyologu olmuştur. Hill’e göre solunum sistemlerinin sınırlı kapasiteleri nedeniyle Zaman/Birim içindeki oksijen ihtiyacı maksimal düzeye erişince, iş artsa bile oksijen/dk aynı kalmaktadır. Kişiden kişiye farklılık gösteren bu özelliğe maksimal aerobik kapasite denir, kondisyonunda en iyi kriteridir. Antrenmanlı kişilerde submaximal dört dakikalık bir koşudan sonra nabız/dk sayısı 160 civarında ve dengededir. Oksijenin dengede olduğu bu hale devamlı verim sınırı (steady - state) denir. Antrenmanın hemen başında bu sınıra erişilemez. Önce ufak bir oksijen açığı meydana gelir. Bu antrenmanın içindeki aktif dinlenmelerle giderilebilir.

              Aerobik dayanıklılıkta yapılan işle, harcanan enerji dengelidir. Genellikle organizma oksijen borçlanmasına girmeden yeterli oksijen ortamında ortaya konan dayanıklılıktır. Aerobik dayanıklılıkta enerji, oksijen ve enerji kaynaklarından faydalanarak yanma (oksidasyon) yolu ile sağlanmaktadır. Aerobik enerji elde edilmesi açısından, dayanıklılık tamamen organizmanın aerobik enerji üretimine dayalı olarak ortaya çıkan bir dayanıklılık türüdür. Bir başka deyişle 10 dakikalık bir sürenin üzerinde yapılan aralıksız çalışmalarda, zaman uzadıkça tamamen aerobik enerji sistemine bağlı olarak geliştirilir. Kişinin maksimal yüklenmeli bir çalışma anında kullanabildiği maksimal oksijen miktarıdır.

              Aerobik ve anaerobik dayanıklılığın birbirinden farkı, enerji oluşumundaki kimyasal süreçtir. Aerobik dayanıklılıkta egzersiz esnasında ihtiyaç duyulan oksijenle, alınan oksijen arasındaki dengeli durumdan söz edilir (steady state). Antrenmanlarda yapılan alıştırmaların oksijenli ortamlarda ve herhangi bir oksijen borçlanmasına girilmeden uygulanmasıdır.

              A.V. Hill (İngiliz Fizyologu)’e göre bir ünite zamanda alınan oksijen, dolaşım ve solunum sistemlerinin sınırı olması nedeni ile maksimum düzeye erişince yapılan iş artsa bile VO2 kep aynı düzeyde kalır. Yukarıda da belirttiğimiz gibi, buna STEADY – STATE diyoruz. Steady – State uyarı eğişi, prograsive loading – artan yüklenme prensiplerine göre yükseldikçe VO2/Lt.dk sınırı da yükselir.

              Hettinger (1976), spora yeni başlayanlarda % 30, yüksek verim sporcularında % 70’in altındaki uyarı yoğunluğunun verimin artmasında bir yararı yoktur der. 7-8 haftalık hazırlık dönümün ilk 8-10 günlük bölümü aerobik kapasitenin geliştirilmesine ayrılır. Verimin artmasına orantılı olarak sezon sonuna kadar devam eder.

Bu Makale 802 Kere Okundu.