GELİŞİM PSİKOLOJİSİNDEKİ GÖRÜNÜŞ

 

Yaklaşık 10.yaşa kadar cinsiyet ayrımından kaynaklanan farklı­lıklar görülmektedir.

Birlikte eğitimin (kız-erkek) uygulanabildiği spor çeşitlerinde bu hem okul hem kulüp için geçerli , kız ve erkek ayrımının yapılması doğru olmaz.Burada karma takımlar halinde oynanılabilir.Özellikle çocuklar spora başlarken böyle bir beraberliğe alıştırılırlarsa bu çok iyi olur.Alman Futbol Federasyonu (DFB) bile yaş guruplarında sınırlama yaparken bunu dikkate almıştır ve 10-12 yaş (D gençler) gurubu bile karma olarak maçlara çıkabilmektedir.Bunu doğrulayan bir başka kişi ise Weineck "Spor Bilgisi" adlı kitabında (1990 S:270) 9-10 yaşa kadar erkek ve kız çocuklarındaki gelişme , ağırlık ve boy paralel olarak oluşmaktadır.

Antrenör için yukarıdaki bilgilerden şu sonuçlar oluşur.

 

 

 

 

İlkokul Yaşı Dönemi

-Antrenman sırasında çocukların gösterdiği heyecan, atılganlık gibi özellikler göz önüne bulundurulmalıdır.

-Çocuklar kuvveti sağlayan çalışmaları çabuk ve severek öğrenirler(çünkü bu onların vücutlarını geliştirmektedir) Böylece teknik antrenmanı ön planda olur.

-Aynı zamanda koordinasyondaki yeteneklerini antrenman sırasında geliştirirler ve tekniğin kaba şekillerini öğrenmeye başlarlar.

-Antrenmanlar sırasında oyunlarla çocuğu eğlendirmek ve onun topla hareketi sırasında zevk alabilmesini sağlamalıdır.

Ergenlik Çağı Öncesi Dönem

-Bu dönem (9-10 / 11-12 yaş arası kızlarda) en iyi öğrenme dö­nemi olarak kabul edilir.Yük-kuvvet.arttırılmış bir gelişme ,boy ve kilonun artması gelişmenin başlıca sebeplerdir.

-Bu dönem aynı zamanda ileriki hareket becerileri ve hazır olma durumlarının bir anahtarı biçimindedir. Bu dönemde kaçırılan her şey daha sonraki zamanlarda çok zor ve sadece çok sık tekrar ile öğre­nilebilir.

-Değişik tekniklerin kazanılması bu dönemde temel nokta olmalıdır. Böylece kaba şekiller üzerinde çalışılır ve daha ince hale getirilirler.

-Doğru zamanda yapılan düzeltmeler sırasında kızlar hataların otomatikleşmesine engel olurlar ki bu hatalar ilerde daha zor düzel­tilebilir.

-Dayanıklılık antrenmanları kızlarda 12 yaştan itibaren artar.

-Hareketlilik ve esneklik ileriki okul çağı zamanında kendini geliştirir. Bu esnekliğin sürekli olması için jimnastik hareketleri ve esnetme çalışmaları çok önemli bir rol oynamaktadır.Jimnastik çalışmalar özellikle kızlar tarafından çok sevilir.

-Bu dönemde çocuklar öğrenmeye hazır olurlar fakat yinede bu onların hareket isteği ile paralel durumdadır. Burada da antrenmanın motive edici olmasına dikkat edilmelidir.

          İlk Ergenlik Çağı Dönemi

Bu dönem kızlarda 11-12 / 13-14 yaş arasıdır.

-Ergenlik çağına giriş dönemine kadar erkek ve kız çocuklarda hormonlar çok az bir farklılıkla çalışır. Bu dönemde cinsel hormonlarda ani ve çok hızlı bir artış görülür.

-Kızların, ergenlik çağına erkeklerden daha önce girmeleri, onların 10 ila 13 yaş arasında erkeklerden daha uzun boylu ve daha ağır(kilolu) olmalarına sebep olur.Daha sonra ise erkekler kızları bu konuda geçer. (Weineck 1990 Syf:272)

-Bu dönemde koordinasyonda bir zayıflama görülür. Büyüme ve kilo almadan dolayı yük-kuvvet ilgisinde bir gerileme görülür.

-Koordisyonel özellikler ise bu çağda çok iyi çalıştırılabilir.Weineck(1990 Syf:274) Bu dönemi "kondisyonel özelliklerin çalıştırılma­sı açısından en uygun dönem" olarak nitelemektedir.Dayanıklılık çocuklarda en çok ergenlik çağında geliştirilir.

-Kuvvet özellikleri de (sprintler,sıçrama ve şut kuvveti) özellikle çabuk kuvvet bu dönemde pozitif yönde gelişir.

-Bu dönemdeki antrenman programlarında ağırlıklı olarak kondisyon ve koordinasyonun geliştirilmesi yer almalıdır.

-Antrenörler kızlara aynı zamanda kişiliklerini geliştirebilme­leri için de alan bırakmak ve gurup işi ilişkilerde bireysel karak­terlerini vurgulayabilmelidirler.

-Kızlar bu dönemde dengesiz bir yapıya sahip olurlar pedagojik haldeki hatalar , örneğin yanlış idare etmek ilgiyi azaltır ve sporu bırakmaya sebep verir.Bu dönemde kızlara kendini bulma ve bağımsız yaşamayı öğrenmek dikkatli bir şekilde teşvik edilmelidir.

Ergenlik  Dönemi ( Adoleszenz )

Bu dönemi kızlar 13-14 / 17-18 yaş arasında yaşarlar.

-Bu dönemde çocukluktan çıkıp yetişkinliğe geçiş yaşanır.

-Büyüme ve gelişme hızında yavaşlama görülür.

-Regl döneminden dolayı randımanda bir gerileme görülür.Regl kızların antrenman ve maçlara katılmasını engelleyecek bir dönem değildir.

-Psikolojinin bu dönemde daha düzenli olması ve vücudun artık yavaş yavaş gelişmesi ikinci bir altın öğrenme dönemini oluşturur.(Weineck sy:276)

-Bu dönemdeki antrenman programında ağırlıklı olarak tekniğin daha ince bir hal alması ve kondisyonun geliştirilmesi çalışılmalıdır.

-Genç bayanlarda tekrarlanmış bir öğrenme ve verimli olma özelliği
kendini gösterir.

 Weineck (1990, 276) bunu kısaca şöyle açıklar , her yaşın kendine has gelişme şekilleri vardır. Ergenlik çağına giriş döneminde özel­likle koordinasyon özelliklerin geliştirilmesi ve hareketlerin arttı­rılması önemlidir. Özellikle ergenlik döneminde kondisyonel özellikle­rin kazanılması ve eğitilmesi çok önemlidir. Fakat burada önemli olan koordinasyonun (teknik) ve kondisyonun gelişiminin birbirine paralel olmasıdır.

 

Yaş Gelişme	Eğitimin Amacı	Antrenman Ağırlık Noktası	Alman Futbol Fed. Verdiği Sınıf
5-9/10  Yaş İlkokul Yaşı	Futbol oynamak zevk vermeli	Çok yönlü sportif genel bilgi, topa alışmak, oyunlar, koşular, atlamak, sıçramak,jimnastik, futboldaki genel teknikler	F ve E Gençler
9/10-11/12 Yaş Ergenlik Öncesi Dönem	Biz futbolda daha iyi olmak istiyoruz	Teknik öğrenmek için iyi bir dönem, kaba şekillerin çalıştırılması, ince ayrıntılara kadar iyileştirilmesi	D Gençler
11/12-13/14 Yaş İlk Ergenlik Çağı	Öğrenileni pekiştirmek	Değişik çalışma şekillerinin türetilmesi kondisyonel özelliklerin çalışılması koordinasyonu uygulayabilmede istikrarın sağlanması	C Gençler
13/14-17/18 Yaş II. Ergenlik Dönemi	Başarı düşüncesi oyuna girmeye başlar	Yarışma antrenmanı, tekniğin iyice oturtulması, kendine has bir stil geliştirme	B Gençler

 

Bu Makale 917 Kere Okundu.